Blog


Wat betekent het om werkelijk aanwezig te zijn?

Ik voel me niet werkelijk aanwezig wanneer ik meer informatie verzamel. Ook niet wanneer ik alles begrijp.

De momenten waarop ik me het meest aanwezig voel, zijn vaak onverwacht. Wanneer ik voetstappen hoor van een onbekende voorbijganger. Wanneer ik naar een rij rozen kijk en plots getroffen word door een kleur die ik al duizend keer gezien heb. Wanneer een geur me terugbrengt naar een vergeten herinnering. Wanneer de wind door een waslijn speelt en iets banaals plots een vreemde schoonheid krijgt.

Op zulke momenten lijkt de wereld even van tempo te veranderen. Niet omdat er iets uitzonderlijks gebeurt, maar omdat ik anders begin te kijken. Ik word geraakt door iets wat ik niet volledig kan verklaren. Een herinnering. Een sfeer. Een gevoel van verbondenheid. Alsof verschillende dingen die los van elkaar lijken plots deel uitmaken van eenzelfde beweging.

Misschien is dat wat ik aanwezigheid noem. Niet een toestand van controle. Niet een toestand van kennis. Maar een openheid voor wat zich aandient.

Soms ervaar ik dat ook bij kunst. Een schilderij, een muziekstuk of een beeld kan mij naar een plaats brengen die tegelijk vertrouwd en onbekend aanvoelt. Alsof ik iets herken zonder precies te weten wat. Ik kom niet tot een conclusie. Ik word eerder uitgenodigd om aanwezig te blijven.

Voor mij hebben die momenten iets tijdloos. Ze verschijnen even en verdwijnen weer. Toch laten ze een spoor na.

Misschien is dat ook de reden waarom sporen zo vaak terugkeren in mijn schilderijen. Niet als verwijzing naar een gebeurtenis, maar als herinnering aan een ervaring die zich niet volledig laat vastleggen. Een spoor van iets dat even verscheen. Een spoor van iets dat betekenis had zonder volledig benoembaar te worden.

Misschien betekent werkelijk aanwezig zijn niet dat we meer zien. Misschien betekent het dat we ons opnieuw laten raken door wat we niet volledig begrijpen. Dat we de wereld niet alleen ontmoeten via kennis, maar ook via verwondering. Dat we ruimte laten voor wat verschijnt, verdwijnt en toch een blijvend spoor nalaat.


 

  • 261

    Onlangs had ik in de galerij een boeiend gesprek over detectiesystemen, gezichtsherkenning en artificiële intelligentie. We spraken over camera's die emoties proberen te herkennen, algoritmen die het gedrag voorspellen en systemen die...

  • 144

    Ik wantrouw beelden die zichzelf volledig verklaren. Misschien omdat een werkelijkheid die volledig verklaard is mij doet denken aan een zwart gat. Alles wordt erin opgezogen. Er blijft geen ruimte meer over voor twijfel, verwondering of...

  • 134

    De wakkere droom is geen droom. Ze begint wanneer het vertrouwde zijn vanzelfsprekendheid verliest. Wanneer iets niet langer volledig klopt. Wanneer een beeld begint te barsten.

    Elke tijd draagt zijn eigen pijnpunten. Elke tijd creëert...

  • 119

    Het sublieme is voor mij niet zozeer iets groots of overweldigends. Het is eerder een ervaring waarin betekenis ontstaat zonder zich volledig vast te leggen.

    Er lijkt iets aanwezig. Iets wat ons raakt. Iets wat ons uitnodigt om verder te...

  • 145

    Verwondering wordt vaak gezien als iets bijkomstigs. Een aangename ervaring die af en toe opduikt tijdens een reis, bij een kunstwerk of in een bijzonder moment.

    Maar misschien is verwondering geen luxe. Misschien is ze een noodzaak.

    Niet meer...